Katedra Botaniki, Fizjologii i Ochrony Roślin (KBFiOR) została powołana jako odrębna jednostka badawczo-dydaktyczna Uniwersytetu Rolniczego im. H. Kołłątaja w Krakowie dnia 1 września 2019 roku w wyniku połączenia Zakładu Botaniki i Fizjologii Roślin Instytutu Biologii Roślin i Biotechnologii z Katedrą Ochrony Roślin. Działalność badawcza pracowników związana jest z realizacją aktualnych potrzeb w skali lokalnej, regionalnej bądź globalnej, natomiast przedmiotem badań są rośliny dziko rosnące i liczne gatunki użytkowe zielne oraz drzewiaste. Pracownicy biorą udział w projektach zarówno w zakresie badań podstawowych, jak i nauk stosowanych. Tworzą grupy badawcze, które podejmują się opracowania innowacyjnych projektów aplikacyjnych. Praca badawcza prowadzona jest w powiązaniu z misją dydaktyczną, a związane z określoną tematyką badawczą prace inżynierskie, magisterskie i doktorskie prowadzone są w laboratoriach, pracowniach, boksach szklarniowych KBFiOR, Hali Wegetacyjnej UR, Terenowej Stacji Doświadczalnej w Mydlnikach, a także w sadzie, szkółce drzew sadowniczych i winnicy Stacji Doświadczalnej w Garlicy Murowanej koło Krakowa.
DYDAKTYKA
Pracownicy Katedry czynnie uczestniczą w procesie kształcenia studentów macierzystego Wydziału Biotechnologii i Ogrodnictwa, a także prowadzą kursy na Wydziale Inżynierii Środowiska i Geodezji, Wydziale Biologii i Hodowli Zwierząt, Wydziale Rolniczo-Ekonomicznym oraz na kierunkach dostępnych dla studentów spoza naszego kraju: Environmental and Plant Biotechnology, International Master of Horticultural Sciences, studentów korzystających z europejskiego programu Erasmus + oraz są promotorami licznych prac inżynierskich, magisterskich i doktorskich. Biorą czynny udział w pisaniu prac o charakterze popularnonaukowym i przygotowywaniu wystąpień ustnych o tym charakterze. Ponadto, prowadzą szkolenia branżowe z zakresu ochrony roślin dla grup producentów, przykładowo, KBiFR posiada bogatą kolekcję owadów oraz powodowanych przez nie uszkodzeń wykorzystywaną w celach szkoleniowych. Pracownicy aktywnie uczestniczą w pracach Redakcji krajowych czasopism o zasięgu międzynarodowym które są wydawane w języku angielskim i znajdują się na liście Journal Citation Reports: czasopisma Polskiego Towarzystwa Nauk Ogrodniczych (PTNO) Folia Horticulturae, udzielają się także w redagowaniu czasopisma Polish Journal of Environmental Studies.
KIERUNKI BADAŃ
Realizowana problematyka badawcza obejmuje następujące zagadnienia:
♦ Dokumentacja zmian w szacie roślinnej pod wpływem antropopresji
♦ Optymalizacja testów toksykologicznych, m. in. elektroforezy poszczególnych komórek (testu kometowego) w celu ich wykorzystania w ekotoksykologii roślin
♦ Prace eksperymentalne dotyczące efektywności regeneracji roślin dziko rosnących oraz użytkowych z protoplastów, komórek i organów m. in. w obecności związków biologicznie czynnych
♦ Rozmnażanie in vivo oraz in vitro szeregu rzadkich lub zagrożonych gatunków z zamiarem ich docelowego wprowadzenia w warunki naturalne
♦ Zastosowanie innowacyjnych technologii rekultywacji i fitoremediacji zanieczyszczonych matryc środowiskowych oraz biomonitoring środowiska przy użyciu porostów i roślin
♦ Prowadzenie prac rozwojowych wspomagających bioróżnorodność florystyczną, a zarazem faunistyczną, oraz pozwalających na usuwanie zanieczyszczeń z terenów miejskich oraz przyległych terenów podmiejskich i obszarów wiejskich
♦ Badanie tolerancji organizmów na zróżnicowane biotyczne (wirusy i inne agrofagi, patogenne oraz niepatogenne dla roślin bakterie, grzyby) i abiotyczne czynniki stresowe (stres świetlny, pierwiastki śladowe, zasolenie, stres wodny: susza/hipoksja i obniżona zawartość tlenu w podłożu/ pożywce)
♦ Określenie reakcji fizjologicznych ważnych grup roślin użytkowych głównie nakierowane na uzyskanie linii wykazujących podwyższony stopień odporności na biotyczne lub/i abiotyczne czynniki stresowe
♦ Badania z zakresu wirusologii roślin, głównie w aspekcie opracowania metod zwiększenia odporności populacji/linii gatunków użytkowych na choroby wirusowe i identyfikację nieznanych dotychczas w Polsce sprawców wiroz, opracowanie protokołów odwirusowania materiału roślinnego - głównie z zastosowaniem metod kultur tkankowych
♦ Prowadzenie oceny szkodliwości poszczególnych czynników patogennych na rośliny, określenie wpływu stosowania zabiegów agrotechnicznych lub/i chemicznych na stan zdrowotny roślin uprawnych, weryfikacja efektywności metod zwalczania ważniejszych gospodarczo chorób roślin uprawnych
♦ Doskonalenie metod integrowanej ochrony roślin
♦ Opracowanie bezpiecznych dla środowiska naturalnego i człowieka metod ochrony roślin warzywnych, zielarskich, sadowniczych i ozdobnych, bądź ich doskonalenie
♦ Analiza wpływu doświetlania roślin światłem diodowym (LED) na procesy fizjologiczne oraz parametry związane z wysoką wartością biologiczną plonu
♦ Doskonalenie fizjologicznych metod oceny produktywności i jakości plonu roślin ogrodniczych ze szczególnym uwzględnieniem metabolizmu azotanów
♦ Prowadzenie badań z zakresu taksonomii i ekologii owadów pożytecznych, mszyc, wciornastków oraz innych ważnych gospodarczo szkodników roślin
Katedra aktualnie współpracuje z następującymi jednostkami naukowymi i firmami:
♦ Instytut Biologii SGGW
♦ Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN
♦ Instytut Fizjologii Roślin PAN
♦ Instytut Ogrodnictwa w Skierniewicach
♦ Wydziału Biologii Uniwersytetu Gdańskiego
♦ Wydział Biologii i Biotechnologii UMCS w Lublinie
♦ Wydział Biologii Uniwersytetu w Białymstoku
♦ Wydział Chemiczny Politechniki Śląskiej
♦ Państwowy Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa
♦ Intitutio de Biologia Molecular y Cellular de Plantas (IBMCP), Universitat Poletiecnica de Valencja (Hiszpania)
♦ Botanical Garden and Centre For Plant Research, University of British Columbia, Faculty
of Land and Food Systems, British Columbia, Vancouver (Kanada)
♦ Universität für Bodenkultur, Wien (Austria)
♦ Zakłady Górniczo-Hutnicze "Bolesław" S.A. w Bukownie,
♦ Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe
♦ QA Solutions sp. z o. o.
♦ Firma Amplus
♦ Biomantis sp. z o. o.
♦ Spółka PXM Marek Żupnik
♦ Walberton Nursey LLP (Wielka Brytania)
Pracownicy należą do Towarzystw Naukowych, takich jak:
♦ Polskie Towarzystwo Botaniczne (PTB)
♦ Polskie Towarzystwo Biologii Eksperymentalnej (PTBER)
♦ Polskie Towarzystwo Nauk Ogrodniczych (PTNO)
♦ Polskie Towarzystwo Fitopatologiczne (PtFit)
♦ Centrum Rekultywacji i Rewitalizacji Terenów Zdegradowanych (RRCTZ) w ramach Autostrady Technologii i Innowacji (IATI)
♦ International Phytotechnology Society
♦ Society of Economic Botany
Infrastruktura Katedry Botaniki, Fizjologii i Ochrony Roślin obejmuje m. in. następujące pracownie i laboratoria badawcze:
Pracownia kultur in vitro do prac sterylnych z komorami z laminarnym przepływem powietrza, przygotowalnia pożywek z niezbędną aparaturą (chłodziarko-zamrażarki, pH-metry, wagi analityczne, pompy próżniowe, mieszadła magnetyczne, autoklawy); pomieszczenie wzrostowe z regulowanym czasem oświetlenia i temperaturą, zestawy pomp i bioreaktorów do uprawy roślin w systemie okresowego zanurzania. Realizowane badania: Programy selekcji in vitro, Mikrorozmnażanie roślin użytkowych oraz rzadkich dziko rosnących gatunków i ich jakościowa ocena; Kultywacja protoplastów oraz komórek, tkanek, organów wytwarzających wartościowe metabolity; Badanie efektywności organogenezy w kulturach prowadzonych na pożywkach wzbogaconych związkami biologicznie czynnymi; Udoskonalenie metodyki kultywacji wybranych przedstawicieli Brassicaceae, Fabaceae, Caryophyllaceae, Droseraceae, Geraniaceae, Thymeleaceae, Liliaceae, Orchidaceace.
Laboratorium analityczne wyposażone m. in. w system do oczyszczania wody Millipore Direct-Q 3, wagi analityczne, wirówki Hettich Rotina 380R, spektrofotometr UV-VIS Hitachi U-2900, spektrofotometr VIS Thermo Scientific Genesis 10vis, HPLC Shimadzu z detektorem RF i DAD, jonometr Orion 920A, miernik pH Unicam 9460, miernik Elmetron CPC-501, system do elektroforezy i transferu białek (BioRad). Realizowane badania: Fitoremediacja podłoży i systemów wodnych; Określenie aktywności antyoksydacyjnej materiału w zależności od przynależności systematycznej, czynników glebowo-klimatycznych i sposobu uprawy; fizjologiczne i biochemiczne skutki ubocznego, bezpośredniego i następczego oddziaływania pestycydów na rośliny uprawne
Pracownia serologiczno-wirusologiczna w pełni wyposażona. Realizowane badania: doskonalenie testów genotoksyczności; programy odwirusowania materiału roślinnego; diagnostyka wirusologiczna; identyfikacja wirusów roślinnych z wykorzystaniem ich właściwości serologicznych i biologicznych; opracowanie metod zwiększenia odporności wybranych gatunków użytkowych na choroby wirusowe
Ponadto w Katedrze funkcjonują: Pracownia histochemiczna i mikroskopowa, Przeszczepialnia i laboratoria fitopatologiczne, Pracownia entomologiczna, Pracownia ekologiczna i zielnik dydaktyczny. Do jednostki należą również boksy szklarniowe i poletka doświadczalne w ramach kompleksu szklarniowego Wydziału Biotechnologii i Ogrodnictwa (WBiO) i przyległej infrastruktury oraz Stacja Dydaktyczno-Badawcza Katedry Botaniki, Fizjologii i Ochrony Roślin w Mydlnikach (ul. Balicka 235, 30-149 Kraków)
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. inż. Ewa Hanus-Fajerska, prof. URK
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
prof. dr hab. inż. Stanisław Mazur
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. Joanna Augustynowicz, prof. URK
![](/foto_pr/5c629e6ec3bf5pobozniak_maria.jpg)
dr hab. inż. Maria Pobożniak, prof. URK
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. inż. Barbara Tokarz, prof. URK
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. inż. Krzysztof Tokarz, prof. URK
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. inż. Alina Wiszniewska, prof. URK
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr inż. Anna Kołton, prof. URK
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. inż. Zbigniew Gajewski
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. inż. Jacek Nawrocki
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. inż. Barbara Nowak
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr hab. inż. Elżbieta Wojciechowicz-Żytko
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr inż. Iwona Kamińska
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr inż. Aleksandra Koźmińska
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr inż. Wojciech Makowski
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr inż. Marta Olczyk
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr inż. Ewa Sitek
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr Piotr Stolarczyk
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
dr Piotr Strzetelski
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
mgr inż. Damian Adamus
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
mgr inż. Cezary Kruszyna
![](/foto_pr/nieznany2.jpg)
mgr inż. Paulina Lalewicz
tel.: 12 662 52 09